praktijkruimte hermitage
angst stoornissen angst stoornissen
depressies depressies
werkgerelateerde stoornissen Werk stoorissen
relatie stoornissen huwelijks moeilijkheden
eet stoornissen eet stoornissen
Post traumatische Stress Stoornis Post traumatische Stress Stoornis
aanmelden aanmelden
verslavingen verslavingen
mail uw eigen stoornis mail uw eigen stoornis
Info gesorteerd op problemenInfo gesorteerd op  problemen
de psycholoog in de eerste lijn -dwz. naast de huisarts de psycholoog in de eerste lijn [dwz naast de huisarts]
Een therapeut kiezen. Hoe? Een therapeut kiezen. Hoe?
mijn werkwijze mijn werkwijze
vragen aan de praktijkPOSTBUS PSYCHOLOGENPRAKTIJK BUGEL
praktijkregelspraktijkregels
hoofdindex hoofdindex
Korte levensbeschrijving Korte levens beschrijving

Slaap stoornissen

Niet iedereen heeft acht uur slaap nodig. De meeste mensen slapen vijf tot tien uur per nacht. Hoe lang het duurt om in te slapen, verschilt ook per persoon. Af en toe wakker worden is normaal, met name tegen de ochtend. Vooral oudere mensen slapen korter en minder diep. Dit hoort bij de leeftijd. We spreken van slapeloosheid wanneer u slecht slaapt en daardoor overdag minder goed functioneert. Overdag bent u moe, slaperig, lusteloos of prikkelbaar. U kunt minder aan of u kunt zich minder goed concentreren.

Meestal zijn spanningen of zorgen de oorzaak. Ook lichamelijke klachten, zoals pijn, jeuk en benauwdheid, kunnen een mens wakker houden. Ploegendiensten en slapen overdag kunnen het dag/nacht-ritme verstoren. Wie overdag een dutje doet, slaapt 's nachts minder diep. Ook te vroeg naar bed gaan of te laat opstaan kan een reden zijn dat u veel wakker ligt. Koffie, sigaretten en veel inspanning (sporten of vergaderen) laat in de avond houden u actief, waardoor u moeilijk inslaapt. Met alcohol lijkt u gemakkelijker in te slapen, maar u wordt gedurende de nacht vaker wakker.

Soms kunnen slaapproblemen zo vervelend zijn dat u overweegt een recept voor slaappillen te vragen. Dan is het zaak dat u een en ander goed afweegt.

De werking van slaapmiddelen

Slaapmiddelen kunnen het inslapen en het doorslapen tijdelijk bevorderen. De meestgebruikte slaapmiddelen hebben een remmende werking op het zenuwstelsel. U wordt daar sloom van. Ze hebben ook een spierverslappende werking, dus u wordt er ook slap van. Als u sloom en slap bent, valt u eerder in slaap.

De nadelen van slaapmiddelen

Slaapmiddelen hebben veel nadelen. Een vervelende bijwerking is sufheid overdag. U reageert minder snel en u kunt zich minder goed concentreren. Hierdoor hebben ouderen bijvoorbeeld meer kans om te vallen. Slaapmiddelen werken maar tijdelijk, de oorzaak van de slapeloosheid wordt niet weggenomen en aan slaapmiddelen raakt u snel gewend. Als u ze lang gebruikt, blijken ze steeds minder te werken. Dat betekent dat u steeds meer slaapmiddelen nodig heeft om te kunnen slapen. Als u ze vaker gebruikt, dreigt u ervan afhankelijk te worden. Het lukt dan niet meer zonder slaapmiddel te slapen en het wordt steeds moeilijker om ermee te stoppen. Gebruik daarom slaapmiddelen alleen als de nood erg hoog is, bij uitzondering en hooguit een paar dagen!

Algemeen advies bij slapeloosheid

Als persoonlijke zorgen u wakker houden, kan het helpen hierover te praten. Gedeelde zorg is halve zorg. Soms zijn bepaalde maatregelen nodig om de achterliggende oorzaak van de slapeloosheid aan te pakken. Ga na of bepaalde gewoonten uw slaapprobleem in stand houden. Gewoonten in gedrag, gewoonten in denken, zoals pieker-gewoonten. De volgende adviezen kunnen misschien helpen:

Bereid uw slaap voor

  • sporten overdag of vroeg in de avond helpt; dan is bij het slapengaan niet alleen uw geest, maar ook uw lichaam moe;
  • neem twee tot drie uur voor het slapen geen vast voedsel meer;
  • drink 's avonds geen koffie;
  • neem geen alcohol om in te slapen: met alcohol lijkt u gemakkelijker in te slapen, maar slaapt u minder goed door;
  • doe een uur voor het slapen iets anders als wat u de hele dag doet. (korte wandeling, warm bad, spierontspanningsoefeningen, chillen, knuffelen) en vermijd overmatige inspanning (lichamelijk en geestelijk);

Slaapkamer

  • zorg voor gemakkelijk zittende nachtkleding en een comfortabel bed;
  • zorg voor een prettig slaapkamerklimaat: een rustig vertrek, goede temperatuur (beter iets te koel dan te warm), goede ventilatie en niet te droge lucht;
  • gebruik uw slaapkamer niet als werk-, studeer- of TV-kamer.

Tijdstip
  • probeer overdag niet te slapen;
  • probeer steeds rond dezelfde tijd naar bed te gaan en op te staan;
  • houd rekening met het aantal uren slaap dat u nodig heeft om goed te kunnen functioneren;
  • ga 's avonds als u slaap heeft naar bed en blijf niet onnodig lang op;
  • lukt het slapen niet, ga dan wat lezen of luister naar rustige muziek, liefst in een andere kamer.

Dagboek
Om inzicht te krijgen in uw slaapprobleem, kunt u gedurende een tot twee weken een dagboek bijhouden. Schrijf op wanneer u gaat slapen en op welke tijden u wakker wordt. Noteer ook eventuele dutjes overdag. Schrijf op welke gedachten of klachten u bezighouden. Ook het gebruik van koffie, alcohol en medicijnen kunt u noteren. Aan de hand van het dagboek wordt vaak duidelijk welke problemen of gewoonten uw slaap verstoren. Neem het dagboek mee naar de praktijk, dan kunt u er wat uit vertellen.

Hoe gaat het verder?
Wanneer u de genoemde adviezen opvolgt, zijn slaapmiddelen zelden nodig. Maakt u zich geen zorgen als het slapen niet direct lukt. Het kost enige tijd om nieuwe slaapgewoonten aan te leren. Soms is het slaapprobleem zo groot dat het nodig is om voor een korte periode slaapmiddelen te nemen. Neem de slaappillen hooguit een week. Daarna slaapt u misschien weer enkele dagen minder goed, omdat u aan het slaapmiddel gewend bent geraakt. Juist dan is het belangrijk dat u ermee stopt. Daarmee voorkomt u dat u van het middel afhankelijk wordt. De genoemde adviezen kunnen u hierbij helpen. Deze dragen bij aan een langdurige oplossing van het slaapprobleem.


© 2013 Job Bugel